# 20’lik Diş Çekilmeli mi? Çekim Gerektiren Durumlar ve Takip

> URL: https://beyazadsp.com/20-lik-dis-cekilmeli-mi/
> Language: Türkçe
> Other languages: tr: https://beyazadsp.com/20-lik-dis-cekilmeli-mi/
> Published: 2026-11-04
> Author: Özel Beyaz Ağız ve Diş Sağlığı Polikliniği

“20’lik dişim çekilmeli mi?” sorusunun kısa cevabı şudur: **Her 20’lik dişin çekilmesi gerekmez.** Düzgün sürmüş, temizlenebilen ve sorun çıkarmayan 20’lik dişler ağızda kalabilir ve düzenli kontrollerle takip edilir. Çekim ise dişin konumu, çevresindeki dokular ve yaşadığınız şikâyetler birlikte değerlendirildiğinde gerekli görülürse önerilir.

Bu yazıda 20’lik dişlerin neden sık sorun çıkardığını, hangi durumlarda çekimin gündeme geldiğini, sorunsuz bir 20’liğin nasıl takip edildiğini ve çekim kararının nasıl verildiğini anlatıyoruz.

## 20’lik dişler neden sık sorun çıkarır?

20’lik dişler, ağzın en arkasında yer alan üçüncü büyük azı dişleridir. Genellikle 17 ile 25 yaş arasında sürmeye başlarlar. Ağızda en son süren dişler oldukları için çoğu zaman çenede yeterli yer kalmamıştır. Bu nedenle bir kısmı tamamen sürer, bir kısmı yarım kalır, bir kısmı da kemiğin içinde gömülü olarak kalır.

Yer darlığı tek başına bir hastalık değildir. Sorun, dişin bu konumunun temizliği zorlaştırması, komşu dişe baskı yapması veya çevresinde iltihap oluşmasına yol açmasıdır. Gömülü dişlerin genel özelliklerini [gömülü diş](https://beyazadsp.com/gomulu-dis/) sayfamızda ayrıntılı olarak bulabilirsiniz.

## Hangi durumlarda 20’lik diş çekilmelidir?

Çekim kararı her hastada ayrı ayrı verilir. Aşağıdaki durumlar, çekimin en sık önerildiği nedenlerdir.

### Yarı gömülü 20’lik dişler

Dişin bir kısmı ağza çıkmış, bir kısmı diş etinin altında kalmışsa diş ile diş eti arasında bir cep oluşur. Bu cebe yiyecek artıkları ve bakteriler kolayca girer, ancak fırçayla temizlenmesi çok zordur. Yarı gömülü 20’likler bu nedenle iltihap ve çürük açısından en riskli gruptadır.

### Tekrarlayan diş eti iltihabı (perikoronit)

20’lik dişin üzerindeki ve çevresindeki diş etinin iltihaplanmasına perikoronit denir. Bölgede şişlik, ağrı, ağız açmada güçlük, kötü tat ve ağız kokusu görülebilir. Tek bir atak çoğu zaman temizlik ve gerekirse ilaçla geçer. Ancak iltihap tekrar tekrar ortaya çıkıyorsa, sorunun kaynağını ortadan kaldırmak için çekim genellikle en doğru seçenektir. Diş eti iltihabının genel belirtilerini [diş eti iltihabı](https://beyazadsp.com/dis-eti-iltihabi/) yazımızda okuyabilirsiniz.

### Komşu dişe baskı ve komşu dişte çürük

Eğik duran bir 20’lik, önündeki 7 numaralı azı dişine baskı yapabilir. İki dişin birleştiği noktada yiyecekler birikir ve bu bölge temizlenemediği için komşu dişte çürük oluşabilir. Bu çürük çoğu zaman uzun süre belirti vermez ve ancak röntgende fark edilir. Komşu dişi korumak için 20’liğin çekilmesi önerilebilir.

### Tedavisi zor çürük

20’lik dişin kendisinde çürük oluştuğunda, dişin en arkada olması hem dolgu ve kanal tedavisini hem de sonrasında temizliği zorlaştırır. Çiğnemede görevi olmayan ve tedavisi güç olan bir 20’lik için çoğu durumda çekim daha uygun bir yoldur.

### Kist oluşumu

Gömülü bir dişin çevresinde nadiren kist gelişebilir. Kist sessizce büyüyerek çevredeki kemiğe ve komşu dişlerin köklerine zarar verebilir. Bu durum genellikle ağrı yapmadığı için rutin röntgen çekimlerinde fark edilir ve tedavisi çoğu zaman dişin çekimini içerir.

### Dişin temizlenemiyor olması

Bazı 20’likler tamamen sürmüş olsa bile o kadar arkada veya eğik durur ki fırça ve diş ipi dişin tüm yüzeylerine ulaşamaz. Sürekli plak biriken bir diş, hem kendisi hem de komşusu için çürük ve diş eti hastalığı riski taşır. Fırçalarken fırçayı en arkaya kadar ulaştırmak bu riski azaltır; buna rağmen temizlik sağlanamıyorsa çekim değerlendirilir.

## Sorunsuz bir 20’lik nasıl takip edilir?

Düzgün sürmüş, karşı çenedeki dişle kapanışa katılan, çevresindeki diş eti sağlıklı olan ve temizlenebilen bir 20’lik dişin çekilmesine genellikle gerek yoktur. Bu dişler diğer dişleriniz gibi korunur.

Takip için şunlara dikkat edilmesi önerilir:

- Fırçalarken fırçayı en arkaya kadar ulaştırın ve dişin arka yüzünü de temizleyin.
- Gerekirse küçük başlı bir fırça veya ara yüz fırçası kullanın.
- Düzenli diş hekimi kontrollerinizi aksatmayın.
- Hekim gerekli gördüğünde belirli aralıklarla röntgen çekilmesine izin verin.

Gömülü olduğu hâlde hiçbir şikâyete yol açmayan 20’likler de vardır. Bu dişler bazen yıllarca sorun çıkarmaz. Ancak ağrı olmaması, dişin sağlıklı olduğu anlamına gelmez. Bu yüzden gömülü bir 20’liğin de muayene ve röntgenle düzenli olarak izlenmesi gerekir.

## Çekim kararı nasıl verilir?

20’lik dişler hakkında karar yalnızca ağızdan bakarak verilmez. Gömülü veya yarı gömülü dişlerin konumu, kökleri ve çevresindeki yapılar ancak röntgende görülebilir. Bu nedenle değerlendirmede genellikle panoramik röntgen kullanılır. Bazı durumlarda, özellikle kökler sinire çok yakınsa, üç boyutlu görüntüleme de istenebilir.

Hekim karar verirken genellikle şunlara bakar:

| Değerlendirilen konu | Neden önemli? |
|---|---|
| Dişin konumu ve duruş açısı | Dişin sürüp süremeyeceğini ve komşu dişe baskı yapıp yapmadığını gösterir |
| Köklerin yapısı ve sinire uzaklığı | Çekimin nasıl planlanacağını ve olası riskleri belirler |
| Komşu dişlerle ilişkisi | Komşu dişte çürük veya kök hasarı riskini ortaya koyar |
| Daha önce yaşanan şikâyetler | Tekrarlayan iltihap çekim lehine önemli bir göstergedir |

Bu bilgiler birlikte değerlendirildiğinde dişin ağızda kalması mı yoksa çekilmesi mi gerektiği netleşir. Çorlu’daki kliniğimizde muayenede röntgen sonuçları hastayla birlikte incelenir ve kararın nedenleri açıkça anlatılır.

## 20’lik diş çekimi nasıl yapılır?

Tamamen sürmüş bir 20’lik, çoğu zaman diğer dişlerin çekimine benzer şekilde lokal anestezi altında çıkarılır. Gömülü veya yarı gömülü dişlerde ise diş eti açılır, gerekirse dişin çevresindeki kemik bir miktar temizlenir ve diş parçalara ayrılarak çıkarılabilir. İşlem sonunda genellikle dikiş atılır.

Lokal anestezi sayesinde işlem sırasında ağrı hissedilmez; basınç hissi olabilir. Çekimin aşamalarını [20’lik diş çekimi](https://beyazadsp.com/20-lik-dis-cekimi/) sayfamızda, genel çekim sürecini ise [diş çekimi nasıl yapılır](https://beyazadsp.com/dis-cekimi-nedir-nasil-yapilir/) yazımızda bulabilirsiniz.

## Çekimden sonra nelere dikkat edilmelidir?

Çekim sonrası ilk günlerde basit önlemler iyileşmeyi kolaylaştırır:

- **Tamponu ısırın:** Hekimin yerleştirdiği tamponu önerilen süre boyunca ısırarak tutun.
- **Soğuk uygulayın:** İlk gün yanağın dışından, buzu bir beze sararak 15–20 dakika uygulayıp ara verin.
- **Bölgeyi zorlamayın:** İlk gün tükürmekten, pipetle içmekten ve ağzı kuvvetle çalkalamaktan kaçının. Bunlar oluşan kan pıhtısının yerinden çıkmasına yol açabilir.
- **Yumuşak ve ılık beslenin:** İlk günlerde çorba, yoğurt ve püre gibi yiyecekleri tercih edin; çok sıcak ve sert yiyeceklerden uzak durun.
- **Sigara içmeyin:** Sigara iyileşmeyi geciktirir ve çekim yerinde ağrılı bir iltihaplanma riskini artırır.
- **İlaçları düzenli kullanın:** Hekimin önerdiği ağrı kesici ve varsa diğer ilaçları saatinde kullanın.

Şişlik genellikle ikinci veya üçüncü gün en belirgin hâlini alır, sonra azalır. Üçüncü günden sonra artan ağrı, ateş, durmayan kanama veya bölgede kötü tat varsa vakit kaybetmeden hekime başvurun.

## Sık sorulan sorular

### Ağrı yapmayan 20’lik diş çekilmeli mi?

Ağrı yapmaması tek başına bir karar ölçütü değildir. Düzgün sürmüş ve temizlenebilen bir 20’lik ağızda kalabilir. Gömülü bir 20’lik ise belirti vermeden komşu dişte çürüğe veya kiste yol açabilir. Bu nedenle karar muayene ve röntgenle verilir.

### 20’lik diş çekilmezse ne olur?

Sorunsuz bir 20’lik çekilmediğinde genellikle bir şey olmaz ve diş takip edilir. Ancak yarı gömülü veya eğik duran bir 20’lik tedavi edilmeden bırakılırsa tekrarlayan iltihap, komşu dişte çürük veya kist gibi sorunlar zamanla ortaya çıkabilir.

### 20’likler dişlerde çapraşıklığa neden olur mu?

Bu konu uzun süredir tartışılmaktadır ve 20’liklerin ön dişlerde çapraşıklığın ana nedeni olduğu kesin değildir. Çapraşıklık genellikle birden fazla etkenle ilgilidir. Ortodonti tedavisi gören hastalarda 20’liklerin durumu hekim tarafından ayrıca değerlendirilir.

### 20’lik diş çekimi için en uygun yaş hangisidir?

Çekim gerekiyorsa genç yaşlarda yapılması çoğu durumda iyileşmeyi kolaylaştırır, çünkü kökler henüz tam gelişmemiştir ve kemik daha esnektir. Ancak çekim yaşa göre değil, dişin durumuna göre planlanır.

### 20’lik dişin iltihabı kendiliğinden geçer mi?

Hafif bir iltihap bölgenin temizlenmesiyle kısa sürede yatışabilir. Ancak iltihabın kaynağı olan diş eti cebi yerinde kaldığı sürece sorun tekrarlama eğilimindedir. Şişlik, ağız açmada güçlük veya ateş varsa beklemeden hekime başvurmak gerekir.